Her

Màn ảnh xoay qua xoay lại chủ yếu là hình ảnh người đàn ông tuổi 50 (mình chưa check lại :)) đi, đứng, nằm, ngồi (một mình) và trò chuyện với hệ điều hành "của ảnh". Đó là một hệ điều hành mang giới tính nữ có khả năng chia sẻ với "ảnh", thấu hiểu "ảnh" như một người yêu, chỉ là "không có cơ thể"...Vậy mà Her (Oscar kịch bản gốc xuất xuất nhất 2014)cuốn hút người xem đến cuối.

Có người xem phim xong chắc sẽ nghĩ về tình yêu và hôn nhân, những xáo trộn thường gặp trước và sau ly hôn, những bất ổn không riêng của "cặp" nào để có thể gìn giữ một cuộc - sống - bên - nhau....Nhưng mình thì nghĩ nhiều hơn đến sự cô đơn/ bị lệ thuộc của con người hiện đại - được thỏa mãn mà cũng bị "vay khốn" giữa muôn vàn "phương tiện thiện xảo" của thời đại số, nhập nhòa giữa thực và ảo...

Her có một câu thoại mà mình thích...chí bật cười khi xem: ...anybody who falls in love is a freak. It's a carzy thing to do. It's kind of like socially acceptable insanity. Yêu đương gần như là một hành động điên khùng được xã hội chấp nhận. Amy - cô bạn thân của Theodore - cũng vừa bước ra khỏi hôn nhân - nói với "ảnh" như thế khi ảnh thừa nhận đang hẹn hò với "her" - một hệ điều hành:  I feel really close to her. Like when I talk to her I feel like she's with me. Does that make me a freak?

Nhưng trên bìa đĩa (lậu) của Her trích một câu thoại khác của Amy - khá phổ quát và cũng là chân lý ai cũng có thể trực nhận mà không phải kiếm tìm đâu xa - nhà Phật gọi là hiện pháp lạc trú: We are ONLY HERE BRIEFLY, and in THIS MOMENT. I WANT TO ALLOW myself JOY.

Vâng Amy, "breathe in compassion and breathe out joy", "breathe for your joy to be steady and calm" (*), in this moment.

(*) Từ ca khúc Breathe, you are alive của Làng Mai.

N.

BV Nhi Đồng 2, 31.5

Post ảnh ni để nhớ một buổi sáng ở nơi này, nhớ N. và gia đình em - một gia đình nhỏ mang những cái tên gửi gắm ước ao thoát nghèo nhưng đến nay vẫn mãi là ước ao.

Cả nhà có ba công ruộng để kiếm lúa cho 5 miệng ăn nhưng không đủ, vẫn có vài tháng phải mua gạo. Rồi cầm cố ruộng để chữa bệnh cho N. Rồi đi vay. Ông bố trẻ "đi soi cá cả đêm" để kiếm tiền trả nợ. Bệnh tình của em đành "bỏ đó". Cũng may, em cũng được đến trường...

Nhờ thầy hiệu trưởng của N., chị QC và thành viên Kira, hôm qua N và ba mẹ mới từ U Minh lên đến Sài Gòn, đứng thức đợi "mấy cô Sài Gòn" từ 3g30 sáng trước cổng bệnh viện.

...Câu chuyện của N. choán hết tâm trí của mình mấy hôm nay...Nếu không có anh bác sĩ với thái độ tự tin "ngày rộng tháng dài, còn nước còn tát" chắc mình không nén được nước mắt. Nhưng ánh mắt của N. giúp mình tin vào khả năng chịu đựng của cô bé. Những cây xanh trong khuôn viên kia và tấm lòng của QC khiến mình vẫn thấy ngày hôm qua thật đẹp...

N. rồi có vững vàng như những cái cây kia, mình không dám mong đợi nhiều...Nhưng mình tin những ngày này sẽ cho em một ký ức ấm áp, rằng những mặc cảm, nỗi đau của riêng mình vẫn luôn có cha mẹ và người xung quanh mình tìm cách xoa dịu... Rằng đời sống chúng ta kết dính nhau bằng những sợi dây li ti kỳ lạ, để ta còn có những "người dưng" không khác "người nhà"...

Viết note này để còn cảm ơn Q.C với lý do rất thuyết phục của chị trong việc không lập gia đình, không tìm kiếm một đối tượng nào để kết hôn. "Quyết tâm" chị nha!

Ở Kiên Giang, 17-5

Đã qua 10 ngày sau chuyến Kirakira lần 11, hầu như ngày nào cũng nán lại cơ quan mà "admin mình" vẫn chưa cập nhật được đầy đủ hình ảnh, thông tin cho Kirakira. Cứ "tham lam" muốn post thật nhiều, để những "lấp lánh" nhân lên, nhân lên, từ các bạn nhỏ Kiên Giang đến các thành viên Kirakira ở khắp mọi nơi - những thành viên đã khiến mình thấy cuộc sống là một vòng tròn ấm áp biết bao... Cảm ơn em Ley - người mình không nói cảm ơn trên FB :). Post lại ở đây cho Nâu hai hình ảnh mình nhớ nhất.

Mắt chữ o miệng chữ o luôn, khi nghe "MC" của Kirakira giới thiệu các món quà

Hai cha con ở trường tiểu học Thạnh Yên 2 (ấp Cạn Ngọn, xã Thạnh Yên, huyện U Minh Thượng, Kiên Giang). Khi nghe nhà trường đọc tên con lên nhận quà, ông "nhào" tới bên con: "Đưa bánh ba cầm cho!", khi con ôm cặp quà đợi các anh chị Kirakira chộp hình, ông đứng ở dưới nhìn con với đôi mắt trìu mến và nụ cười nở mãi.... Khi con mang quà về chỗ ngồi, ông lại "nhào" tới nói như reo: "Thử giày đi con! Thử giày đi con!". Rồi ông ướm giày cho con, lại cười, lại nói như reo...nhưng lần này bằng tiếng Khmer. Nhớ ông bố này ghê, nhớ dáng đứng và nụ cười hạnh phúc của "ổng" khi "dòm" con nhận quà, nhớ giọng nói mang màu.... lấp lánh của "ổng"..."Thương gì đâu!"

Và rất nhớ sự hấp tấp của anh nhỏ này ở trường Đông Hưng B (huyện An Minh) khi "ảnh" nhảy lên ghế, "tập trung cao độ" để mở nút áo mới 

Ngày chủ nhật nóng bỏng

at our office

and on our street, 11-5

....ta cùng nhau đứng chung đồng bào...

Từ xứ xứ nhớ

...
Trời có mấy độ xuân?
Ðất bao nhiêu miền lạ?
Chưa ngấy tiệc trần gian
Hồn run xanh búp lá
...
(Thanh Tâm Tuyền)

Huế vào mùa Phật Đản - by TH.Lộc

Tâm & Ban Mê, 30.4.14 -  by Ley

P/S: Thơ chép gửi tặng Tiểu thư Vô Độ nhân ngày bạn ý đang rong chơi - mừng tuổi mới, 1.5

Thế giới vui từ mỗi lẻ loi

Đâu khoảng đầu tháng tư, nghe giang hồ nói thi sĩ Tô Thùy Yên mới về nước. Ngày cuối tháng tư, mình đọc lại bài này của ông - viết vào tháng 7 năm 1985 (?), sau 10 năm "mộng dữ", 10 năm làm "người tù cải tạo"....Bài này có nhiều câu hay "thần sầu", hay đến nhức xương người đọc...

Đọc một bài thơ hay, đủ thấy 1 ngày sống đáng 1 ngày sống :). 

Tận hôm nay, mới đọc được nhận xét rất giàu hình ảnh này của nhà thơ Thi Vũ (cũng là nhà thơ mình yêu thích) về thơ Tô Thùy Yên: Ngôn ngữ thơ Yên mới và linh diệu. Tiết điệu thơ mạnh và hùng. Người đọc như kẻ trôi bè trên dòng nước xiết. Càng về sau, thơ Yên toàn bích như rừng, như đá núi dựng sững qua khắp dãy mùa trời...

Ta về

Tiếng biển lời rừng nao nức giục 

Ta về cho kịp độ xuân sang

Ta về - một bóng trên đường lớn
Thơ chẳng ai đề vạt áo phai...
Sao bỗng nghe đau mềm phế phủ?
Mười năm, đá cũng ngậm ngùi thay

Vĩnh biệt ta-mười-năm chết dấp 

Chốn rừng thiêng im tiếng nghìn thu
Mười năm, mặt xạm soi khe nước
Ta hóa thân thành vượn cổ sơ

Ta về qua những truông cùng phá 

Nếp trán nhăn đùa ngọn gió may
Ta ngẩn ngơ trông trời đất cũ
Nghe tàn cát bụi tháng năm bay

Chỉ có thế. Trời câm đất nín 

Đời im lìm đóng váng xanh xao
Mười năm, thế giới già trông thấy
Đất bạc màu đi, đất bạc màu...

Ta về như bóng chim qua trễ 

Cho vội vàng thêm gió cuối mùa
Ai đứng trông vời mây nước đó
Ngàn năm râu tóc bạc phơ phơ

Một đời được mấy điều mong ước? 

Núi lở sông bồi đã lắm khi...
Lịch sử ngơi đi nhiều tiếng động
Mười năm, cổ lục đã ai ghi?

Ta về cúi mái đầu sương điểm 

Nghe nặng từ tâm lượng đất trời
Cảm ơn hoa đã vì ta nở
Thế giới vui từ mỗi lẻ loi

Tưởng tượng nhà nhà đang mở cửa 

Làng ta, ngựa đá đã qua sông
Người đi như cá theo con nước
Trống ngũ liên nôn nả gióng mừng

Ta về như lá rơi về cội 

Bếp lửa nhân quần ấm tối nay
Chút rượu hồng đây, xin rưới xuống
Giải oan cho cuộc biển dâu này

Ta khóc tạ ơn đời máu chảy 

Ruột mềm như đá dưới chân ta
Mười năm chớp bể mưa nguồn đó
Người thức nghe buồn tận cõi xa

Ta về như hạt sương trên cỏ 

Kết tụ sầu nhân thế chuyển dời
Bé bỏng cũng thì sinh, dị, diệt
Tội tình chi lắm nữa, người ơi!

Quán dốc hơi thu lùa nỗi nhớ 

Mười năm, người tỏ mặt nhau đây
Nước non ngàn dặm, bèo mây hỡi
Đành uống lưng thôi bát nước mời

Ta về như sợi tơ trời trắng 

Chấp chới trôi buồn với nắng hanh
Ai gọi ai đi ngoài quãng vắng?
Phải, ôi vàng đá nhắn quan san?

Lời thề truyền kiếp còn mang nặng 

Nên mắc tình đời cởi chẳng ra
Ta nhớ người xa ngoài nỗi nhớ
Mười năm, ta vẫn cứ là ta

Ta về như tứ thơ xiêu tán 

Trong cõi hoang đường trắng lãng quên
Nhà cũ, mừng còn nguyên mái, vách
Nhện giăng, khói ám, mối xông nền

Mọi thứ không còn ngăn nắp cũ 

Nhà thương khó quá, sống thờ ơ
Giậu nghiêng cổng đổ, thềm um cỏ
Khách cũ không còn, khách mới thưa...

Ta về khai giải bùa thiêng yểm 

Thức dậy đi nào, gỗ đá ơi!
Hãy kể lại mười năm mộng dữ
Một lần kể lại để rồi thôi

Chiều nay, ta sẽ đi thơ thẩn 

Thăm hỏi từng cây những nỗi nhà
Hoa bưởi, hoa tầm xuân có nở?
Mười năm, cây có nhớ người xa?

Ta về như đứa con phung phá 

Khánh kiệt đời trong cuộc biển dâu
Mười năm, con đã già như vậy
Huống mẹ cha, đèn sắp cạn dầu...

Con gẫm lại đời con thất bát 

Hứa trăm điều, một chẳng làm nên
Đời qua, lớp lớp tàn hư huyễn
Hạt lệ sương thầm khóc biến thiên

Ta về như tiếng kêu đồng vọng 

Rau mác lên bờ đã trổ bông
Cho dẫu ngàn năm, em vẫn đứng
Chờ anh như biển vẫn chờ sông

Ta gọi thời gian sau cánh cửa 

Nỗi mừng ràn rụa mắt ai sâu
Ta nghe như máu ân tình chảy
Tự kiếp xưa nào tưởng lạc nhau

Ta về dẫu phải đi chân đất 

Khắp thế gian này để gặp em
Đau khổ riêng gì nơi gió cát...
Hè nhà, bụi chuối thức thâu đêm

Cây bưởi xưa còn nhớ trắng hoa 

Đêm chưa khuya lắm, hỡi trăng tà!
Tình xưa như tuổi già không ngủ
Bước chạm khua từng nỗi xót xa

Ta về như giấc mơ thần bí 

Tuổi nhỏ đi tìm những tối vui
Trăng sáng lưu hồn ta vết phỏng
Trọn đời, nỗi nhớ sáng không nguôi

Bé ơi, này những vui buồn cũ 

Hãy sống, đương đầu với lãng quên
Con dế vẫn là con dế ấy
Hát rong bờ cỏ, giọng thân quen

Ta về như nước tào khê chảy 

Tinh đẩu mười năm luống nhạt mờ
Thân thích những ai giờ đã khuất?
Cõi đời nghe trống trải hơn xưa

Người chết đưa ta cùng xuống mộ 

Đêm buồn, ai nữa đứng bờ ao
Khóc người, ta khóc ta rơi rụng
Tuổi hạc, ôi ngày một một hao

Ta về như bóng ma hờn tủi 

Lục lại thời gian, kiếm chính mình
Ta nhặt mà thương từng phế liệu
Như từng hài cốt sắp vô danh

Ngồi đây, nền cũ nhà hương hỏa 

Đọc lại bài thơ buổi thiếu thời
Ai đó trong hồn ta thổn thức?
Vầng trăng còn tiếc cuộc rong chơi

Ta về như hạc vàng thương nhớ 

Một thuở trần gian bay lướt qua
Ta tiếc đời ta sao hữu hạn
Đành không trải hết được lòng ta

Tô Thùy Yên

P/S: Và cũng mới đọc nhận xét của một bạn văn của ông trên mạng: "Giả sử, không có cuộc chiến Việt Nam. Thơ ca miền Nam vẫn có Tô Thùy Yên nhưng không có bài thơ Ta về [...]. Triều đại có hưng vong, chiến tranh có kết thúc. Lịch sử có sự công bằng cho con chữ thẳng ngay, không tố giác nhưng không khuất phục, bỏ qua… Thái độ bình tâm nhả chữ khi viết về lịch sử là khí độ của người cầm viết [...]. Từng câu chữ trong Ta về là một thế giới của sáng tạo thơ từ và tâm cảm trùng trùng trong hạn hẹp của ngôn ngữ…".
 

Như lý tác ý

from: langmai.org

Nửa đêm, ngồi xuống thở, mở trong mobile pháp thoại Năm tâm sở biến hành, khi tăng thân Làng Mai vừa hát đến câu "Con xin nguyện sám hối tất cả" cũng là lúc nước mắt người ngồi rơi xuống lòng bàn tay để ngửa...Như một gánh nặng vừa trút đi một ít.

Bởi bài hồi hướng như một ánh đèn cao áp rực sáng đột ngột soi vào góc tối của mình, thấy sự vẩn đục đã đóng từng lớp dày, sự khát ái đã trở thành con đường mòn cho tâm ý đi - về, thấy mình thật tệ khi biết có một nẻo vô minh mà vẫn cứ trượt vào...

Rớt nước mắt, bởi còn nhớ quá mình - của - 10 - năm trước. Nhớ hình ảnh "con bé" quả quyết đi xa một mình, "con bé" ngồi ăn trưa ở Đàn Nam giao trong sự "im lặng hùng tráng", ngồi ở thiền đường Bát Nhã, ngồi cả buổi chiều không chán trong một góc chánh điện Từ Hiếu... Những cuộc ngồi hạnh phúc.

"Mất rồi mình của ngày xưa"? Không hẳn là "mất", nhưng ly - nước - lọc - mình đã lẫn thêm màu khác - đục và tối hơn... Ừ, làm sao người ta có thể giữ lại được ánh mắt trong veo của ngày cũ. Sự thuần khiết đương nhiên sẽ mất đi theo thời gian? Nhưng không, đừng bao biện. Thời gian đâu có lỗi. Và càng sống, ngược với sự lão hóa của cái túi da này, tinh thần há chẳng phải lá thứ duy nhất phải mạnh mẽ hơn sao? Để "như lý tác ý", để lọc bụi bẩn, để không chìu chuộng những ham muốn tầm thường.

Mình lại nghĩ đến V.A. - anh bạn đồng nghiệp cùng sống và làm việc tại Sài Gòn, quen nhau từ một khóa học ở Hà Nội. Thông tin anh và vợ cùng hai con đang chuẩn bị cho con đường xuất gia, tham gia vào tăng đoàn Làng mai đã làm mình "chấn động" nhẹ, với niềm vui khó tả.

Mình vẫn hay nghe những dè bỉu của thế gian với những người xuất gia - dù có tu hay không tu, mình không tranh luận, cũng không nói mình vẫn luôn tin, rất tin vào sự trả ân, báo hiếu của người - tu - đúng - nghĩa, những đóng góp vi diệu của những người bị cho là "lánh đời" ấy đối với hạnh phúc của chính họ lẫn của tha nhân. Như với V.A. thôi, lúc anh chỉ đang là cư sĩ như lúc này, những cuộc gặp có anh -  trong nhóm bạn 7 người SG quen nhau ở HN ấy - bao giờ cũng được bao phủ bởi một bầu không khí hỉ lạc. Có thể có những người không nhận ra năng lượng chánh niệm và an lạc đến từ một người khác, nhưng nó là có thật.

Nói chuyện với V.A., hai chữ "xuất gia" lại trở lại với mình, như một tiếng gọi yêu thương....

Khởi nghĩ đến những người - biết - sống - một mình, biết - sửa - mình, cũng như "niệm" về những "nẻo về" như những ân sủng lớn mình đã có được, ta sẽ biết quay lưng với con đường mòn có mùi dục lạc, nâu ơi!